Aşırı internet kullanımına bağlı olarak çocuklarda ani gelişen gözde içe kayma ve göz numaralarında yükselme görülüyor
Bilgisayar ekranlarının ve akıllı telefonların aşırı kullanımının olası olumsuz etkileri nedeniyle anne ve babalar endişelenmekte ve öte yandan bu durumun önüne tamamen geçememekteler. Peki gerçekten aşırı telefon kullanımı nedir? Bir çocuk ekran başında ne kadar süre geçirebilir? Bu makalede en çok merak edilen bu sorulara yanıtlar vereceğiz.
Öncelikle son yıllardaki bilimsel çalışmalar aşırı akıllı telefon kullanımını bağımlılık yapan bir davranış olduğunu ortaya koymaktadır. Akıllı telefonlar sıklıkla oyun oynamak, sosyal medya kullanımı ve video klip izlemek gibi çeşitli amaçlarla kullanılıyor. Bu nedenle akıllı telefonların aşırı kullanımı, akıllı telefon kullanım türüne göre farklılık gösteren özelliklere sahip olabilir.
Bu durumun bir statü göstergesi haline gelmesi, çocuğun telefon kullanma alışkanlığı veya bağımlılığı geliştirmiş olması ile ilgili bir durum. Yani telefondaki bir oyun veya uygulamayı kullanma alışkanlığı gelişmiş olması, onun için en önemli faktörlerden birisi haline geliyor.
Aşırı Akıllı Telefon Kullanımına Bağlı Görülen Göz Sorunları
- Miyop gelişimi (uzağı görememe)
- Ani ortaya çıkan içe göz kayması (Ezotropya)
- Göz kuruluğu
- Bulanık görme ve odaklanmamak
Karantina Miyopisi Nedir?
Özellikle pandemi ve karantina dönemlerinden okulların kapanması ve çocukların uzaktan eğitime geçişi ile, çocukların günlük ekran süreleri 3-4 katına ulaştı.
Bu karantina süreçlerinde özellikle hassas dönem olarak adlandırdığımız 6-8 yaş arasında miyop gelişen çocukların sayısı önceki yıllara göre iki kat daha arttı. Zaten miyop yani uzağı görme sorunları olan çocuklar da ise, derecelerde hızlı bir artış görüldü. Bu duruma özel bir isim bile verildi; Karantina Miyopisi
Günlük 4 saatten uzun ekran kullanımı içe şaşılığa neden olabiliyor
Özellikle gün içinde 4 saat veya daha uzun şekilde ekran kullanımı gözde içe kaymayı tetiklemektedir. Bu sürenin kesintisiz olarak geçirilmesi de önemli bir risk faktörü olarak karşımıza çıkmaktadır.
Gözden kaçan ayrıntılardan birisi de trafikte telefon kullanımına bağlı gelişen trafik kazalarıdır. Her gün binlerce kişi araç kullanırken telefon ekranına bakmakta ve dikkati dağılmış sürüşten kaynaklı önemli sayıda kaza meydana gelmektedir.
Akıllı Telefon Aşırı Kullanımına Bağlı Çocuklarda Ortaya Çıkan Psikososyal Problemler
- Sosyal yaşamdan çekilme
- Giderek yalnızlaşma
- Hobilerin ve ilgi alanlarının ihmal edilmesi
- Okul yaşamında başarısızlık
- Aile ilişkilerinin bozulması
- Gündelik işlerin ihmali
- Depresyon
- Konsantrasyon bozuklukları
- Korku hastalıkları ve fobi gelişimi
- Değersizlik hissi ve çaresizlik duyguları
- Psikososyal gelişimin duraksaması
Cep telefonları, işlevleri genişletilerek sürekli olarak geliştirilmekte ve bu da aşırı kullanım ve bağımlılık olasılığını artırmaktadır. Aşırı kullanımın bir bağımlılığa veya alışkanlığa dönüşmesi de farkında olmadığımız bir süreç olarak yaşanmakta, araştırmalara göre, akıllı telefon sahiplerinin %67’si, herhangi bir bildirim olmamasına rağmen telefonlarını kontrol etmektedir.
Bu, cep telefonu bağımlılığının önemli bir işaretidir. Normalde telefonumuzu çaldığı veya bir bildirim geldiğinde kontrol ederken, bağımlılık gelişmesi ile cep telefonu herhangi bir bildirim olmaksızın kontrol etmeye başlıyoruz. Ve artık telefon elimizden düşmez halde geliyor. En önemli problemlerden birisi ise, yetişkinlerin bu hali ile çocuklara örnek olmasıdır.
Aşırı Akıllı Telefon Kullanımına Bağlı Görülen Sağlık Sorunları
- Sırt ağrısı
- Baş ağrısı
- El bileklerinde ağrılar ve anatomik sorunlar
- Yetersiz ve düzensiz beslenmeye bağlı kilo problemleri
- Uyku sorunları ve yorgunluk
- Yeme bozuklukları
2019’da Dünya Sağlık Örgütü, 0-5 yaş arası çocuklar için aktif yaşam tarzı, uyku ve ekran süresi hakkında öneriler yayınladı. Öneriler şunlardır:
- Bir yaşından küçük çocuklar için: günde 30 dakika fiziksel aktivite, 0 saat ekran süresi ve 14-17 saat uyku süresi.
- 1 yaşındaki çocuklar için: Günde 180 dakika fiziksel aktivite, 0 saat ekran süresi ve ortalama 11-14 saat uyku süresi.
- 2 yaşındaki çocuklar için: Günde 180 dakika fiziksel aktivite, maksimum 1 saat ekran süresi daha azı daha iyi tabi ki ve ortalama 11-14 saat uyku süresi.
- 3-4 yaşındaki çocuklar için: Günde 180 dakika fiziksel aktivite, maksimum 1 saat ekran süresi daha azı daha iyi ve ortalama 10-13 saat uyku süresi.
Dünya sağlık örgütünün bu konudaki önerilerine www.who.int adresinden ulaşabilirsiniz.
Sonuç
Çağımızın önemli iletişim ve sosyalleşme araçlarından birisi de akıllı telefonlar ve tabletler. Bu araçlardan tamamen uzak kalmamız mümkün değil ama eğer bağımlılık derecesinde bir kullanım da söz konusu olursa, bu durumda ciddi göz sorunları ortaya çıkabiliyor.
Sadece göz hastalıkları değil, bir çok psikolojik ve bedensel rahatsızlığa da davetiye çıkarıyor. Bu nedenle ekranlı araçların olabildiğince kısıtlı kullanılması gerekmektedir.
Instagram’da bizi takip etmek için tıklayınız.
